Gece Terlemelerine Neden Olan İlaçlar
Gece yarısı kan ter içinde uyanmak, genellikle enfeksiyonlar veya hormonal değişimlerle ilişkilendirilse de, aslında kullanılan ilaçların gözden kaçan yaygın bir yan etkisi olabilir. Tıpta 'ilaç kaynaklı hiperhidroz' olarak bilinen bu durum, vücudun ısı kontrol merkezinin veya sinir sisteminin kullanılan kimyasallara verdiği bir yanıttır. Eğer son zamanlarda uyku kalitenizi bozan terleme şikayetleriniz başladıysa, ecza dolabınızdaki şu ilaç grupları bu durumun sorumlusu olabilir:
Psikiyatrik İlaçlar
-
Antipsikotikler (Tipik/Atipik): Termoregülasyonu bozarak gece terlemesine yol açabilirler.
-
Antidepresanlar (SSRI, SNRI, TCA): Serotonin ve noradrenalin düzeylerini etkileyerek terleme yan etkisi sık görülür.
-
Anksiyolitikler (Benzodiazepinler): Kullanım sırasında daha az, fakat yoksunluk döneminde belirgin terleme yapabilir.
Kardiyovasküler İlaçlar
-
Beta-Blokerler (Propranolol vb.): Lipofilik olanlar merkezi etkilerle terlemeyi artırabilir.
-
Diğer Antihipertansifler (Hidralazin, Kalsiyum Kanal Blokerleri): Vazodilatasyon ve otonom sinir sistemi etkileriyle terleme görülebilir.
Otonom Sinir Sistemi Üzerine Etkili İlaçlar
-
Kolinerjik İlaçlar (Donepezil, Piridostigmin): Asetilkolin düzeyini artırarak ter bezlerini uyarır.
-
Antikolinerjikler (Oksibutinin vb.): Terlemeyi azaltabilir ama bazen paradoksal etkiler görülebilir.
-
Sempatomimetikler (Psödoefedrin, Metilfenidat): Adrenerjik uyarı ile terleme artışı yapar.
Analjezik ve Ağrı Tedavisi
-
Opioidler: Hem kullanım sırasında hem de yoksunlukta yoğun terleme görülebilir.
-
NSAID’ler (Aspirin, İbuprofen): Nadiren terleme yan etkisi yapabilir.
Hormonal ve Onkolojik Tedaviler
-
Tamoksifen ve Aromataz İnhibitörleri: Östrojen düzeylerini değiştirerek sıcak basması ve terlemeye yol açar.
-
GnRH Agonistleri/Antagonistleri: Hormonal dalgalanmalar nedeniyle terleme sık görülür.
-
Kortikosteroidler: Metabolik hız ve otonom sistem etkileriyle terleme yapabilir.
Yoksunluk Sendromları
-
Alkol Yoksunluğu: Otonom hiperaktivite ile yoğun gece terlemesi.
-
Benzodiazepin Yoksunluğu: Terleme, titreme ve anksiyete ile birlikte görülür.
-
Opioid Yoksunluğu: Şiddetli terleme ve diğer otonom belirtiler eşlik eder.
-
Nikotin Yoksunluğu: Daha hafif ama yine de terleme görülebilir.
